Chùa Yên Mạc

Chùa Yên Mạc được xây dựng trên một thế đất cao ráo, rộng rãi, thoáng mát. Chùa sát đường liên xã, nhìn theo hướng tây nam, cốt nền cao hơn mặt đường khoảng 1,2m. Từ đường lên 9 bậc tam cấp là đến cổng và sân chùa. Chùa thờ Phật theo phái Đại thừa, được xây dựng khoảng thời Hậu Lê và tu sửa vào thời Nguyễn. Chùa với kiến trúc kiểu chữ “công” gồm toà Tiền đường 5 gian và Hậu cung 3 gian, phía sau Hậu cung cách 1,2m thêm một toà song song với Tiền đường là 3 gian thờ Tổ.

Tiền đường gồm 5 gian được kết cấu bởi 6 bộ vì kèo với 24 cột. 4 bộ vì kèo của gian giữa và 2 gian liền kề được kết cấu theo dạng thức chồng bồn con lợn và thượng rường hạ kẻ. Riêng 2 vì kèo đốc sát tường có dạng thức chồng rường giá chiêng và thượng rường hạ kẻ.

Liên kết giữa các bộ vì kèo là hệ thống xà dọc, trên đó là bộ hoành mái với kỹ thuật mộng sàm tại các đầu liên kết, các cấu kiện: câu đầu, con rường, xà... khớp mộng với cột sau khi được sản xuất rời từng bộ phận đã tạo nên tổng thể kiến trúc rất bền vững.

Cùng với hệ thống kiến trúc cổ khoẻ, bền vững, không gian thoáng rộng, cảnh quan đẹp, chùa Yên Mạc còn lưu giữ được nhiều di vật, cổ vật đặc biệt là 32 pho tượng gỗ cổ được sơn son thếp vàng nhiều lớp. Dù kích thước to, nhỏ, dài, ngắn khác nhau nhưng các nghệ nhân xưa đã rất thành công trong kỹ thuật điêu khắc tạo hình.